Politiek Nederland in 2025: machteloos gevoel, nieuw kabinet en wat er nu echt speelt

Politiek Nederland staat onder druk. Een meerderheid van de Nederlanders, bijna zes op de tien, vindt dat het de verkeerde kant opgaat met ons land. Mensen voelen zich machteloos en zijn gefrustreerd over de samenleving en over de besluiten die in Den Haag worden genomen. Dat blijkt uit onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau uit oktober 2025. Het is een gevoel dat breed leeft, bij jong en oud, bij hoogopgeleid en laagopgeleid. Tegelijkertijd hopen diezelfde mensen dat een nieuw kabinet de problemen eindelijk gaat aanpakken. Hoe staat de Nederlandse democratie er eigenlijk voor, en wat speelt er allemaal?

Frustratie en onmacht onder de bevolking

Veel Nederlanders hebben het gevoel dat ze weinig invloed hebben op wat er in Den Haag gebeurt. Ze zien problemen zoals de woningnood, de hoge kosten van levensonderhoud en de druk op de zorg, maar ervaren dat de overheid deze vraagstukken niet snel genoeg oplost. Dat gevoel van onmacht is niet nieuw, maar het is de afgelopen jaren sterker geworden. Het SCP stelde vast dat mensen niet alleen kritisch zijn op afzonderlijke politici, maar op het hele systeem. Ze twijfelen eraan of hun stem echt iets verandert. Toch trekt dat gevoel mensen niet weg van de democratie zelf. De meeste Nederlanders geloven nog steeds in verkiezingen als middel om invloed uit te oefenen, ook al zijn ze sceptisch over wat er daarna gebeurt.

De kabinetsformatie van 2025 en het nieuwe coalitieakkoord

Na een lange en moeizame formatie sloten D66, VVD en CDA begin 2026 een coalitieakkoord voor de periode 2026 tot 2030. Het akkoord draagt de naam “Aan de slag” en bevat plannen op het gebied van wonen, onderwijs, economie en klimaat. De drie partijen kozen bewust voor een zakelijke toon: minder grote woorden, meer concrete afspraken. Een van de opvallende onderdelen is de nadruk op investeringen via een nationale instelling die op afstand van de dagelijkse politiek werkt. Die aanpak moet ervoor zorgen dat langetermijnbeslissingen minder afhankelijk zijn van politieke wisselingen. Of dit vertrouwen herstelt bij de bevolking, is nog de vraag. Veel mensen willen eerst zien dat afspraken ook echt worden nagekomen.

Grote thema’s die de agenda bepalen

De woningmarkt blijft een van de grootste pijnpunten in de Nederlandse samenleving. Starters kunnen nauwelijks een huis kopen, huurprijzen stijgen en de wachtlijsten voor sociale huurwoningen zijn lang. Naast wonen speelt ook de stikstofproblematiek een grote rol. Boeren, natuurorganisaties en provincies zijn al jaren in conflict over hoe Nederland moet omgaan met uitstoot en natuur. Ook de zorg staat onder druk: het personeelstekort in ziekenhuizen en verpleeghuizen groeit, terwijl de vraag naar zorg juist toeneemt door de vergrijzing. En dan is er nog de koopkracht. Veel huishoudens merken dat hun geld minder ver reikt dan een paar jaar geleden. Al deze onderwerpen zorgen voor een hoog gevoel van urgentie bij gewone mensen, terwijl ze tegelijkertijd het idee hebben dat de politiek te langzaam reageert.

Wat Nederlanders van de toekomst verwachten

Ondanks alle frustratie is er ook hoop. Veel mensen hopen dat het nieuwe kabinet niet alleen plannen maakt, maar ook echt samenwerkt en resultaten laat zien. Vertrouwen in de overheid begint bij kleine dingen: een brief die op tijd beantwoord wordt, een vergunning die niet eindeloos op zich laat wachten, of een uitkering die correct wordt uitbetaald. Wanneer dat soort basiszaken goed gaan, groeit het geloof dat de overheid ook grotere problemen kan aanpakken. De komende jaren zijn daarom een belangrijke test voor de Nederlandse staatsinrichting. Het nieuwe kabinet heeft de kans om te laten zien dat samenwerken en luisteren naar burgers geen loze woorden zijn. Of dat lukt, hangt niet alleen af van politici, maar ook van hoe betrokken Nederlanders zelf blijven bij alles wat er in hun land gebeurt.

Veelgestelde vragen

Waarom voelen veel Nederlanders zich machteloos tegenover de politiek?
Veel Nederlanders voelen zich machteloos omdat ze zien dat grote problemen zoals de woningnood en de stijgende kosten van levensonderhoud al jaren spelen zonder dat er duidelijke oplossingen komen. Ze hebben het gevoel dat hun stem bij verkiezingen weinig verandert aan hoe besluiten worden genomen in Den Haag. Dat gevoel wordt versterkt als afspraken uit akkoorden niet worden nagekomen.

Welke partijen vormen het kabinet dat in 2026 is gestart?
Het kabinet dat begin 2026 van start ging, bestaat uit D66, VVD en CDA. Deze drie partijen sloten samen het coalitieakkoord “Aan de slag” voor de periode 2026 tot 2030, na een lange formatieperiode in 2025.

Hoe groot is het wantrouwen in de politiek in Nederland?
Uit onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau uit oktober 2025 blijkt dat 59 procent van de Nederlanders vindt dat het de verkeerde kant opgaat met ons land. Veel mensen zijn niet alleen kritisch op individuele politici, maar op het hele politieke systeem. Toch gelooft een groot deel nog wel in de waarde van verkiezingen.

Wat zijn de belangrijkste problemen waar de Nederlandse politiek zich nu op richt?
De Nederlandse politiek richt zich op dit moment vooral op de woningmarkt, de stikstofproblematiek, de druk op de zorg en de koopkracht van huishoudens. Dit zijn thema’s die veel mensen in hun dagelijks leven raken en waarvoor burgers al lange tijd oplossingen verwachten van de overheid.